Medikal turizmde yetki belgesi olan özel hastane ve aracı kuruluşların yapay zeka kaygı algıları ve dijital teknolojiye yönelik tutumları arasındaki ilişkide endüstri 4.0 farkındalığının aracılık rolü: Antalya ili örneği

dc.contributor.advisorKocaman, Serpil
dc.contributor.authorDağlı, Mehmet
dc.date.accessioned2026-01-24T11:50:54Z
dc.date.available2026-01-24T11:50:54Z
dc.date.issued2025
dc.departmentALKÜ, Enstitüler, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Sağlık Turizmi Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractDijitalleşme sürecinin hız kazandığı günümüzde, medikal turizm alanında hizmet sunan özel hastane ve aracı kuruluşlar, dijital teknoloji ve yapay zekâ temelli sistemlerle dönüşüm yaşamaktadır. Bu süreçte, çalışanların teknolojiye yönelik tutumları ve yapay zekâya dair algıları, dijital uygulamaların benimsenmesinde kritik bir rol oynamaktadır. Bu açıdan araştırmanın temel amacı, Antalya ilinde faaliyet gösteren ve Sağlık Turizmi Yetki Belgesi'ne sahip özel hastane ve aracı kuruluş çalışanlarının yapay zekâ kaygı düzeyleri ile teknolojiye karşı tutumları arasındaki ilişkide Endüstri 4.0 farkındalığının aracılık rolünü incelemektir. Araştırma modeli, Teknoloji Kabul Modeli, Teknofobi Yaklaşımı ve Yeniliklerin Yayılması Teorisi çerçevesinde oluşturulmuştur. Çalışma, nicel araştırma yöntemine dayalı olarak gerçekleştirilmiş; amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenen evrene uygulanan anketler sonucunda elde edilen 418 veriden, geçersiz olanlar çıkarılarak 382 geçerli anket analizde kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Yapay Zekâ Kaygı Ölçeği, Teknolojiye Karşı Tutum Ölçeği ve Endüstri 4.0 Kavramsal Farkındalık Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS ve AMOS programları aracılığıyla açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, korelasyon, regresyon ve Hayes Process Model 4 aracılığıyla aracılık analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, yapay zekâ kaygısı ile teknolojiye karşı tutum ve Endüstri 4.0 farkındalığı arasında negatif yönlü ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Aynı şekilde, Endüstri 4.0 farkındalığının teknolojiye karşı tutum üzerinde pozitif etkisi tespit edilmiştir. Ancak, yapay zekâ kaygısının teknolojiye karşı tutum üzerindeki etkisinde Endüstri 4.0 farkındalığının aracılık etkisi istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Araştırma, dijital dönüşüm süreçlerinde çalışanların kaygı düzeylerini ve farkındalıklarının yönetilmesinin teknolojik adaptasyon açısından önemli olduğunu ortaya koymakta; sektörel strateji ve politika geliştirme açısından değerli çıktılar sunmaktadır.
dc.description.abstractIn today's rapidly accelerating digitalization process, private hospitals and intermediary institutions operating in the field of medical tourism are undergoing a significant transformation through digital technologies and artificial intelligence–based systems. In this context, employees' attitudes toward technology and their perceptions of artificial intelligence play a critical role in the adoption of digital applications. The primary aim of this study is to examine the mediating role of Industry 4.0 awareness in the relationship between artificial intelligence anxiety levels and attitudes toward technology among employees working in private hospitals and intermediary institutions with a Health Tourism Authorization Certificate in the province of Antalya. The research model was developed within the framework of the Technology Acceptance Model, the Technophobia Approach, and the Diffusion of Innovations Theory. The study was conducted using a quantitative research method. A total of 418 responses were collected through a survey administered to the population determined by purposive sampling; after excluding invalid responses, 382 valid questionnaires were included in the analysis. Data collection tools included the Artificial Intelligence Anxiety Scale, the Attitude Toward Technology Scale, and the Conceptual Awareness of Industry 4.0 Scale. Data were analyzed using SPSS and AMOS software through exploratory and confirmatory factor analyses, correlation and regression analyses, and mediation analysis via Hayes Process Model 4. The results revealed a significant negative relationship between artificial intelligence anxiety and both attitudes toward technology and Industry 4.0 awareness. Additionally, Industry 4.0 awareness was found to have a positive effect on attitudes toward technology. However, the mediating role of Industry 4.0 awareness in the relationship between artificial intelligence anxiety and attitudes toward technology was not statistically significant. The findings emphasize the importance of managing employees' anxiety levels and increasing their awareness during digital transformation processes, offering valuable insights for sectoral strategy and policy development.
dc.identifier.endpage173
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=5NNqZKwwGohPh6_KCcfp-tPRgkuhIaIjgwZjSJrKAA3D-KOezN4XMzTEfhqYV_On
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12868/2752
dc.identifier.yoktezid945459
dc.language.isotr
dc.publisherAlanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260121
dc.subjectSağlık Yönetimi
dc.subjectHealthcare Management
dc.subjectTurizm
dc.titleMedikal turizmde yetki belgesi olan özel hastane ve aracı kuruluşların yapay zeka kaygı algıları ve dijital teknolojiye yönelik tutumları arasındaki ilişkide endüstri 4.0 farkındalığının aracılık rolü: Antalya ili örneği
dc.title.alternativeThe mediating role of industry 4.0 awareness in the relationship between artificial intelligence anxiety perceptions and attitudes towards digital technology of private hospitals and intermediary organizations with decertification certificate in medical tourism: The case of Antalya province
dc.typeDoctoral Thesis

Dosyalar

Koleksiyon