Alanya (Antalya) İlçesi Ağızlarından Tespit Edilen Atasözleri ve Deyimler

[ X ]

Tarih

2023

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Atasözleri ve deyimlere bakılınca atasözleri, yazım ve anlatım uzunluğuna karşılık; deyimler çoğunlukla iki üç kelimelik birleşik fiil, isim tamlaması, sıfat tamlaması vb. kuruluşunda veya kısa cümleler hâlinde bulunurlar. Kapsam alanı olarak deyimler, toplumsal hayatın çeşitli alanlarıyla ilgili gözlem, tecrübe, değer yargıları gibi özelliklerden meydana gelen ve belli ifade güzellikleri ihtiva eden özlü sözlerdir. Alanya ağzı, Leyla Karahan’ın Anadolu Ağızlarının Sınıflandırılması isimli çalışmasına göre Batı Grubu Ağızları içinde Afyon, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bilecik, Burdur, Bursa, Çanakkale, Denizli, Eskişehir, Isparta, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Uşak ve Nallıhan (Ankara) ağızları ile I. Grup (Karahan, 1996: 150) içinde yer alan Antalya ağzı bünyesindedir. Bölgede yaşayan Yörük/Türkmen halkı, Alanya ağzı olarak adlandırılan bir konuşma şeklinin oluşmasını sağlamıştır. Yöre, söz varlığı bakımından zengin bir ağız kullanımına sahiptir. Sözcüklerin yanında kalıp ifadelerin de çokluğu dikkat çekmektedir. Bu kalıp ifadeler içinde atasözleri ve deyimler önemli yer edinmektedir. Ömer Asım Aksoy’un bölge ağızlarında tespit ettiği atasözleri ve deyimlere ek olarak yörede henüz derlenmemiş çok sayıda atasözü ve deyim mevcuttur. Bu çalışmamızda yazılı ve sözlü kaynaklarda yer alan Alanya işaretli atasözleri ve deyimler atasözleri ve deyimlerle ilgili sınıflandırmalar baz alınarak ele alınacaktır. Bu çalışmanın hem Türkiye Türkçesi ağızlarına hem de atasözü ve deyimlerle ilgili sözlüklere katkı yapması amaçlanmaktadır. Atasözleri ve deyimlerin anlamsal çözümlemeleri yapılırken yöredeki insanlardan da metin derlemeleri yapılmıştır ve anlamsal bağlam bu şekilde oluşturulmaya çalışılmıştır.

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Deyimler, atasözleri, Türkiye Türkçesi Ağızları, Alanya Ağzı, Antalya Ağzı

Kaynak

Turkish Studies - Language and Literature

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

18

Sayı

4

Künye