Yazar "Dikici, Mehmet" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 20 / 21
  • [ X ]
    Öğe
    Alibeyköy havzası için farklı hidrolojik modelleme yöntemleri ile taşkın debilerinin belirlenmesi
    (2018) Dikici, Mehmet; Alhan, Cevza Melek Kazezyılmaz
    Küresel ısınma ve iklim değişikliği sebebiyle artan ani taşkınların son yıllarda ülkemizde de daha fazla sosyal hayatı etkilediği, can ve mal kaybına neden olduğu görülmektedir. Öte yandan, İstanbul'un gelecekteki içme suyu ihtiyacının karşılanabilmesi için su kaynaklarının korunması ve geliştirilmesi de büyük önem taşımaktadır. Yıllık ortalama 35 milyon m 3 su sağlayan Alibeyköy Havzası İstanbul'un önemli içme suyu havzalarından biri olup, bu bölgedeki hızlı nüfus artışı ve bu nüfusun bölgedeki su kaynakları ve etrafındaki yerleşim, havzayı büyük ölçüde tehdit etmektedir. Ayrıca İstanbul için tasarlanan büyük projeler, doğrudan bu havzayı yoğun bir kentleşme baskısı altında bırakacaktır. Olması muhtemel bu değişimler sonucu Alibeyköy Havzası'nda oluşabilecek taşkınların engellenmesi ve havzadaki su kaynaklarının korunması için, geleceğe yönelik çözüm yöntemleri araştırılmalıdır. Dolayısıyla, bu çalışma kapsamında Alibeyköy Havzası'na ait taşkın debileri, farklı hidrolojik modelleme yöntemleri kullanılarak hesaplanmış ve sonuçlar kıyaslanmıştır. İstatistik yöntemlerden Log-Normal III, GEV ve Log-Pearson Tip III olasılık dağılımları, sentetik yöntemlerden Mockus ve SCS formülleri, deterministik yöntemlerden ise MIKE 11 NAM hidrolojik modeli kullanılmıştır. İstatistik yöntemler için yıllık maksimum akış verileri, sentetik yöntemler için 50 ve 100 yıllık yağış verileri girdi olarak kullanılmış olup, MIKE 11 NAM modeli için havza üzerinde sık aralıklarla eş zamanlı yağış ve akış ölçülerek model kalibrasyonu yapılmış ve sonuçlar kıyaslanmıştır.
  • [ X ]
    Öğe
    Asi havzası’nda (Türkiye) kuraklık analizi
    (2019) Dikici, Mehmet
    İklim değişikliği, günümüz bilim dünyasının gelecek için en tedirgin olduğu araştırma konularının başında gelir. Bu sebeple oluşan, kuraklık ve taşkın risklerinin giderek artması, devamında yapılan detaylı araştırmalar, son yıllarda su yönetimi konusunda bütüncül bir anlayışın benimsenmesini sağlamıştır. Artan kuraklık riskinin yönetilmesi ve sürdürülebilir bir planlamanın yapılması için öncelikle kuraklığın eğilimi bilinmelidir. Kuraklık yavaş başlayan ve ilerleyen hidrolojik bir olay olması dolayısıyla, izlenmesi ve analizi büyük bir önem taşımaktadır. Birçok testin yanında Mann-Kendall testi en yaygın ve muteber trend analizi testlerinden biridir. Bu çalışmada, yaklaşık 7800 km2 alana sahip, Asi havzası için bir kuraklık eğilimi olup olmadığı incelenmiştir. Bu amaçla 1970-2016 yılları arası meteorolojik, hidrolojik ve hidrojeolojik veriler ele alınmıştır. Yağış, akış, buharlaşma, sıcaklık ve yeraltı suyu verilerinin yıllara göre nasıl bir eğilim gösterdiği detaylı olarak incelenmiş, kuraklık riski Asi havzası için araştırılmıştır. Öncelikle havzada bulunan meteoroloji ve akım gözlem istasyonlarından uygun olanları belirlenmiş ve eksik veriler literatüre uygun yöntemler ile tamamlanmıştır. Bu analizlerin sonucunda Asi havzası genelinde yıllık toplam yağışlarda %95 güven düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı olmasa da bir artış eğilimi olduğu görülmüştür. Yıllık ortalama sıcaklıklarda ise, hem alt havza hem havza bazlı bariz bir artış eğilimi görülmüştür.
  • Küçük Resim
    Öğe
    Bed load transport estimations in Goodwin creek using neural network methods
    (2021) Aksel, Murat; Dikici, Mehmet; Çokgör, Şevket
    Equations used for calculating bedload transport rates are generally developed based on the assumption of steady flow conditions.This implies that the relationship between bedload transport, discharge, flow depth, and shear stress is single-valued. One of thereasons for adopting such an approach is that almost all the pertinent laboratory data on bedload transport have been obtained fromexperiments performed under steady flow conditions. Similarly, the scarcity of accurate bed load field data obtained during thepassage of floods is attributed to the difficulties, which at times can become life-threatening, encountered under such conditions.Provision of data under challenging conditions may lead to the inability to provide data in some cases and interruption in datacontinuity. It is difficult to make predictions using classical statistical science in discontinuous or lack of data situations. Artificialneural networks (ANN) are useful in predicting when the data is insufficient. In this study, two frequently used ANN applications,radial basis functions, and generalized regression neural network are employed to estimate the bed load data. It was seen that theANN estimations are more satisfactory compared to those of the conventional statistical methods results. It was shown that ANNestimations for gravel bedload data are more successful than the sand load data.
  • [ X ]
    Öğe
    Büyükşehirlerin kanalizasyon hatlarının etkili işletmesi ve İstanbul örneği
    (Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, 2021) Dikici, Mehmet
    Şehirleşmenin iklim değişikliğine sebep olduğu tartışmaları sürerken, mega kentlerin altyapı sorunları ve çözümleri artan nüfus artışına dayalı olarak sürekli güncellenen bir hizmet sahası olmuştur. En önemli altyapı hizmeti şüphesiz su ve kanalizasyon çalışmalarıdır. İkisi bütüncül anlamda birbirinden ayrılmaz olsa da iş bölümü olarak, kullanılmış suların uzaklaştırılması, arıtılması ve alıcı ortama gönderilmesi işini kanalizasyon işletmesi olarak da sınıflandırabiliriz. Plansız kentleşme mega kentlerin altyapı hizmetlerini güçleştirmiştir. Yerel yönetimlerin çoğu zaman engel olamadığı plansız kentleşmenin sonucu oluşan sorunlar ile altyapı idarecileri yüz yüze kalmaktadır. Bu çalışmada öncelikle, kanalizasyon işletmesinin temel tanım ve ilkelerinden bahsedilmiştir. Etkili bir kanal temizliği için olması gereken, araç gereç ve uygulama pratikleri anlatılmıştır. 23 Avrupa ülkesinin nüfusundan büyük bir mega kent olan İstanbul örneği ile bütüncül bir yönetim sistemi ortaya konmuştur. Projelendirmeden bakım, onarım, işletme, arıtma ve deniz deşarjına kadar süreçler için yapılması gerekenler maddeler halinde özetlenmiştir.
  • Küçük Resim
    Öğe
    Comparison of Drought Indices in the Case of the Ceyhan Basin
    (2021) Dikici, Mehmet; Aksel, Murat
    The issue of mitigating the expected effects of drought has become quite prominent within the scope of planning, development, andmanagement of water resources affected negatively by climate change. An integrated management approach must be plannedprimarily for sustainable water management. To conduct drought risk analyses, a sufficient amount of data must be available. Thehistorical process of the basin must be known, and there must be a plan that is assessed with several indices. In this study, we carriedout drought risk analyses on the Ceyhan Basin using meteorological, hydrogeological, and hydrological data to determine indices andindicators available in the literature. We compared indices, examined the correlations among them, and reached an outcome. All ofthe study’s indices showed that the drought was in the same periodicity in the basin, and a slow progressing drought occurred in thebasin. When the trend of the last 50 years of precipitation in the basin is analyzed, it is evident that there is a general decrease. It hasbeen calculated that there is an extreme drought threat for the basin in the 20-year return interval. In a general view, decision-makersshall provide drought management plans for the basin.
  • [ X ]
    Öğe
    Comparison of Spi, Spei and Sri Drought Indices for Seyhan Basin
    (İstanbul Aydın Üniversitesi, 2019) Dikici, Mehmet; Aksel, Murat
    Today, mitigation of the adverse impacts of drought has gained considerable importance in the context of the management of water resources, which is adversely affected by climate change. In this context, to be able to achieve drought risk analyses, meteorological and hydrological data should be sufficient; if they are not, they should be completed. Seyhan Basin spread across the Seyhan River to an area of 2.203.544 ha, extending from Sivas to the Eastern Mediterranean. With 22.035 km2, the basin area constitutes 2.07% of Turkey's surface area. In this study, by using the meteorological and hydrological data of Seyhan basin between 1970 and 2016, drought risk analyses of the basin with the most widely used around the world SPI, SRI and SPEI drought indices were discussed. In first step of this study, incomplete data was completed with regional analyses. According to these indices, drought severity and magnitude were found. Analyses were performed according to 1, 3, 6, 9, 12, 18, 24, 48-month repeat intervals. Classification of droughts and threshold values were determined. The indices were compared, the correlation between them was examined, and drought risk analyses and drought maps were made separately for each index.
  • Küçük Resim
    Öğe
    Drought analysis for the Seyhan Basin with vegetation indices and comparison with meteorological different indices
    (Sustainability, 2022) Dikici, Mehmet
    Various drought indices have been developed to monitor drought, which is a result of climate change, and mitigate its adverse effects on water resources, especially in agriculture. Vegetation indices determined by remote sensing were examined by many recent studies and shed light on drought risk management. In the current study, one of the 25 drainage basins in Turkey—the Seyhan Basin, located in the south of the country—was investigated. The Normalized Difference Vegetation Index (NDVI) and the Vegetation Condition Index (VCI) are the most widely used vegetation indices and are very useful because they give results only based on satellite images. This study examined the Seyhan Basin using satellite data in which the vegetation transformation occurring due to the decline of agricultural and forest areas was seen. An increase in drought frequency was detected in the Seyhan Basin using the NDVI and VCI indices and compared with different indices. The results obtained revealed that climate change and drought is increasing with a linear uptrend. It is recommended that decision-makers take the necessary measures by considering the drought risk maps. Long-term drought management plans should also be prepared and implemented.
  • [ X ]
    Öğe
    Drought Analysis for the Seyhan Basin with Vegetation Indices and Comparison with Meteorological Different Indices
    (Mdpi, 2022) Dikici, Mehmet
    Various drought indices have been developed to monitor drought, which is a result of climate change, and mitigate its adverse effects on water resources, especially in agriculture. Vegetation indices determined by remote sensing were examined by many recent studies and shed light on drought risk management. In the current study, one of the 25 drainage basins in Turkey-the Seyhan Basin, located in the south of the country-was investigated. The Normalized Difference Vegetation Index (NDVI) and the Vegetation Condition Index (VCI) are the most widely used vegetation indices and are very useful because they give results only based on satellite images. This study examined the Seyhan Basin using satellite data in which the vegetation transformation occurring due to the decline of agricultural and forest areas was seen. An increase in drought frequency was detected in the Seyhan Basin using the NDVI and VCI indices and compared with different indices. The results obtained revealed that climate change and drought is increasing with a linear uptrend. It is recommended that decision-makers take the necessary measures by considering the drought risk maps. Long-term drought management plans should also be prepared and implemented.
  • [ X ]
    Öğe
    Drought analysis with different indices for the Asi Basin (Turkey)
    (Nature Research, 2020) Dikici, Mehmet
    Today, within the scope of planning, development and management of water resources affected adversely by climate change, the issue of minimization of the adverse effects of drought has become very important. In this study, drought risk analyses were performed using meteorological, hydrogeological and hydrological data of the Asi basin and as a result of the determination of different indices and indicators available in the literature. First, the missing data was completed by regional analyses. The DI (Deciles Index), SPI (Standardized Precipitation Index), SPEI (Standardized Precipitation Evapotranspiration Index) and SRI (Standardized Runoff Index) indices were described. Drought severity and magnitude were found according to these indices. Based on 1, 3, 6, 9, 12, 48-month recurrence intervals, analyses were made. Classification of droughts and their threshold values were determined. For some places, drought incidence rates were presented according to each index. The indices were compared, the correlation between them was examined and a common conclusion was reached. The drought severities, which has a precipitation area of 7800 m(2), were evaluated for certain recurrence intervals. For this purpose, based on meteorological, hydrological and hydrogeological data for the years between 1970 and 2016, DI, SPI, SPEI, and SRI indices were analyzed and compared.
  • [ X ]
    Öğe
    Evaluation of pre- and post-fire flood risk by analytical hierarchy process method: a case study for the 2021 wildfires in Bodrum, Turkey
    (Springer Japan Kk, 2023) Yilmaz, Osman Salih; Akyuz, Dilek Eren; Aksel, Murat; Dikici, Mehmet; Akgul, Mehmet Adil; Yagci, Oral; Balik Sanli, Fusun
    Wildfires are regarded as one of the devastating natural disturbances to natural ecosystems, and threatening the lives of many species. In July 2021, a wildfire took place in the Mediterranean region of Turkey in multiple areas. In Bodrum, a town with high touristic value and attraction, approximately 17,600 hectares of forest have been affected by the wildfire. In this study, the fire-affected areas were determined using an analytical hierarchy process (AHP) and geographical information system (GIS). Rainfall, slope, distance from the stream, pre- and post-fire land use and land cover, elevation, curvature, topographic wetness index, and lithology were selected as the governing variables for the AHP model. The contribution of each variable was determined from the literature. Based on the model, it was found that the area with a very high flood risk increased from 8.6 to 18.4%, implying flood risk in a particular region doubled following the wildfire. Immediately after the forest fire, floods occurred in Mazikoy in the region and its surroundings. The model accuracy was tested by using randomly selected 61 points in and around the flooded area. The model accuracy was quantified by the receiver operating characteristic (ROC) curves method. Pre- and post-fire areas under curve (AUC) values were found 0.925 and 0.933, respectively, which implies that the prediction ability of the model is acceptably accurate. The study revealed that the model could quantify the increased flood risk for vulnerable areas after a forest fire. Such knowledge may aid local authorities in determining the priorities of the precautions that need to be taken after a forest fire.
  • Küçük Resim
    Öğe
    Evaluation of two vegetation indices (NDVI and VCI) over asi basin in Turkey
    (2021) Dikici, Mehmet; Aksel, Murat
    Climate change and global warming are among the issues that humanity is most concerned about the future. The growing drought and flood risks that increase despite the taken measures have led to the adoption of an integrated understanding on the topic of water management in recent years. To manage the increased risk of drought and to make sustainable planning, the dimensions of drought should be known first. For this purpose, many drought indices have been developed. The Normalized Difference Vegetation Index (NDVI) and Vegetation Condition Index (VCI), which determined by remote sensing, are two of these. In this study, in which the agricultural drought was analyzed with vegetation indices by taking into consideration the historical drought archive, the Asi Basin was addressed. The data of the Asi Basin, which covers an area of 7800 km(2) and was obtained from the Moderate Resolution Imaging Spectroradiometer (MODIS) and Advanced Very High-Resolution Radiometer (AVHRR) satellites, was used in this study. With the satellites benefited in remote sensing and with the Coordination of Information on the Environment (CORINE), where the layers of vegetation were determined, agricultural and forest areas were evaluated separately. The vegetation indices, which change with the increase in temperature, have revealed the necessity of a long-term drought management for the Asi Basin. Result of the work pointed that NDVI index is more appropriated to the Asi Basin than the VCI index to monitor drought.
  • [ X ]
    Öğe
    Exploring the Effect of Meteorological and Hydrological Trends on Groundwater Drought Index: The Case of Seyhan Basin
    (Wiley, 2025) Dikici, Mehmet; Burgan, Halil Ibrahim
    Understanding the disasters that arise from climate change in advance and developing necessary adaptation plans are crucial to mitigate their impacts. Drought progresses slowly but can profoundly impact entire ecosystems and human livelihoods. Many indices are introduced to analyse drought. This study aims to quantify the spatiotemporal response of groundwater systems to long-term meteorological and hydrological trends in the Seyhan Basin using the Groundwater Drought Index (GWI). It tests the hypothesis that groundwater drought exhibits a lagged but regionally distinct response to climatic drivers, especially in semiarid regions where topography, distance to the sea and anthropogenic withdrawals vary significantly. The years 1970-2016 were selected for analysing meteorological data and 1970-2015 for analysing hydrological data. Fifteen measurements from 24 meteorological observation stations (15 within the basin and 9 in neighbouring basins), 5 evaporation observation stations, 20 stream-gauging stations and 9 groundwater observation wells were utilised. The effects of analysed trends on GWI were examined, and climate change has been observed to impact drought parameters from a holistic perspective. Selecting an index appropriate to regional characteristics should be considered, and updating measurements is crucial for accurate predictions.
  • [ X ]
    Öğe
    FLOOD HAZARD ASSESSMENT FOR ALIBEYKÖY WATERSHED IN ISTANBUL WITH MIKE NAM AND MIKE 21
    (Gheorghe Asachi Technical University of Iasi, Romania, 2022) Dikici, Mehmet; Kazezyilmaz-Alhan, Cevza Melek; Gülbaz, Sezar
    Increase in flood events due to uncontrolled urbanization, global warming and climate change affects the economy of the countries and causes loss of life and property. Especially, floodplain boundaries have to be defined clearly to prevent new developments in regions under high flood risk. Thus, flood hazard maps play an important role in flood control and urban planning. Alibeyköy Watershed plays a critical role due to the new extensive infrastructure planning in Istanbul, Turkey. Thus, this area is vulnerable to the population growth and urbanization, and needs attention and precaution. In this study, flood hazard map for Alibeyköy Watershed is developed. For this purpose, first, a hydrological model for Alibeyköy Watershed is generated using MIKE Nedbor Afrstromnings Model (NAM). The hydrological model is calibrated by using rainfall, evaporation and flowrate data measured at the field side. Then, the calibrated hydrological model is used to simulate 50 and 100-year flood hydrographs which are used as inputs of the hydraulic models developed for Pirinçci Stream by using MIKE 11 and MIKE 21. Finally, flood depth and flood extent map for 50 and 100-year return periods are obtained with both one-dimensional and two-dimensional hydraulic model simulations under unsteady flow conditions. In addition, capabilities of MIKE 11 and MIKE 21 on flood modelling are also revealed. Results show that particularly Arnavutköy district located along the mid-section of Pirinçci Stream is under high flood risk. Therefore, precautions need to be taken in this region in order to decrease the impacts of possible floods in the future. © 2022 Gheorghe Asachi Technical University of Iasi, Romania. All rights reserved.
  • [ X ]
    Öğe
    FLOOD HAZARD ASSESSMENT FOR ALIBEYKOY WATERSHED IN ISTANBUL WITH MIKE NAM AND MIKE 21
    (Gh Asachi Technical Univ Iasi, 2022) Dikici, Mehmet; Kazezyilmaz-Alhan, Cevza Melek; Gulbaz, Sezar
    Increase in flood events due to uncontrolled urbanization, global warming and climate change affects the economy of the countries and causes loss of life and property. Especially, floodplain boundaries have to be defined clearly to prevent new developments in regions under high flood risk. Thus, flood hazard maps play an important role in flood control and urban planning. Alibeykoy Watershed plays a critical role due to the new extensive infrastructure planning in Istanbul, Turkey. Thus, this area is vulnerable to the population growth and urbanization, and needs attention and precaution. In this study, flood hazard map for Alibeykoy Watershed is developed. For this purpose, first, a hydrological model for Alibeykoy Watershed is generated using MIKE Nedbor Afrstromnings Model (NAM). The hydrological model is calibrated by using rainfall, evaporation and flowrate data measured at the field side. Then, the calibrated hydrological model is used to simulate 50 and 100-year flood hydrographs which are used as inputs of the hydraulic models developed for Pirincci Stream by using MIKE 11 and MIKE 21. Finally, flood depth and flood extent map for 50 and 100-year return periods are obtained with both one-dimensional and two-dimensional hydraulic model simulations under unsteady flow conditions. In addition, capabilities of MIKE 11 and MIKE 21 on flood modelling are also revealed. Results show that particularly Arnavutkoy district located along the mid-section of Pirincci Stream is under high flood risk. Therefore, precautions need to be taken in this region in order to decrease the impacts of possible floods in the future.
  • [ X ]
    Öğe
    Flood Modeling of Kars Stream with MIKE Program
    (Alanya Alaaddin Keykubat University, 2024) Öztürkci, İrem; Dikici, Mehmet
    Today, drought and flood problems caused by global warming have become a serious situation. In addition to the climate changes caused by global warming in the world, the presence of factors such as the increase in the number of inhabitants in cities, allowing zoning in streams and stream beds, also causes the formation of floods. The occurrence of flood events causes the loss of life and property as well as the economic and social structure of a country. Flood events still continue in our country and as a result, many lives and property losses are experienced. Especially in 2022, it is seen in statistical data that flood events have increased compared to previous years. For this reason, it is very important to determine the flood spreading areas in the areas open to development in the river and stream beds and to minimise the loss of life and property in that region in case of a possible flood. Today, many useful programmes are used in the field of flood modelling. For example, programmes such as HEC-RAS and MIKE are very useful in flood analysis. In this study, 2D flood modeling of the Kars Stream in the Aras Basin was created using the MIKE program and the flood risks that may occur as a result were analyzed.
  • [ X ]
    Öğe
    Havza büyüklüğüne göre en uygun taşkın debisi hesap yönteminin bulunması - Doğu Akdeniz havzası örneği
    (Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, 2019) Dikici, Mehmet; Aksel, Murat
    Taşkın, son yıllarda iklim değişikliği ve şehirleşmenin de etkisiyle sayısız zararlara yol açan bir afet durumuna gelmiştir. Taşkının zamanını, büyüklüğünü ve şiddetini bilmek; etkilerini azaltmak için son derece önemlidir. Taşkının hidrolik modellemesinin yapılarak etki alanı tahmin edilebilir. Bunun için de maksimum taşkın debisini bilmek gerekir. İstatistik, sentetik ve hidrolojik model yöntemleri ile hesaplanan taşkın debisinin oluşturduğu taşkın hidrografı, hidrolik modele altlık olur ve taşkın risk haritaları belirlenebilir. Bu çalışmada Mockus, Snyder, Rasyonel ve DSİ sentetik yöntemleri ile taşkın frekans analizi ve ayrıca MIKE hidrolojik model programı yardımıyla taşkın pik debileri, 21682,8 km2 alana sahip Doğu Akdeniz Havzası için bulunmuştur. Sonuç olarak geniş bir havzada çok sayıda gözlem istasyonu yardımıyla da yapılan değerlendirmede, havza büyüklüğüne göre en uygun taşkın debisi tahmin yöntemleri belirlenmiştir.
  • [ X ]
    Öğe
    MIKE Hidrolojik Model Programı ile Alanya İlçesi Demirtaş-Sedre Çayı Taşkın Bölgesinin Modellenmesi
    (2025) Dikici, Mehmet; , Tasvire
    Bu çalışma, küresel iklim değişikliğinin etkileri üzerine odaklanarak, Antalya ilinin Alanya ilçesinde bulunan Demirtaş-Sedre Çayı'nın taşkın risklerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Küresel iklim değişikliğinin artan yağışlar ve doğal afetler üzerindeki etkileri, özellikle insan etkisinin ve kaynak kullanımının kontrolsüzlüğünün doğal afetlere zemin hazırlama potansiyelini vurgulamaktadır. Bölgesel hidrolojik modelleme yöntemlerinin kullanılmasıyla, Demirtaş-Sedre Çayı havzasında taşkın risklerinin belirlenmesi ve bu risklerin azaltılması için stratejiler geliştirilmesine katkıda bulunması açısından önem arz etmektedir. Demirtaş-Sedre Çayı havzasında belirlenen tehlikeli taşkın bölgelerinin haritalanması ve bu bölgelerde alınabilecek önlemlerin belirlenmesiyle ilgili önemli bilgiler sunmaktadır. Bu bağlamda, doğal ve beşerî etkenlerin taşkın riskleri üzerindeki rolü detaylı bir şekilde incelenmiş ve yönetim için stratejiler önerilmiştir. Bu çalışma, bölgesel ölçekte taşkın yönetimi planlaması ve sürdürülebilirlik açısından önemli bir adım olarak değerlendirilebilir. Ayrıca, küresel iklim değişikliğinin yerel düzeydeki etkilerini anlamak ve bu etkilere karşı dirençli topluluklar oluşturmak için yapılan bu tür çalışmaların önemi de vurgulanmaktadır. Bu makale hem akademik çevrelerde hem de yerel yönetimlerde taşkın yönetimi ve risk azaltma stratejileri konusunda ileriye yönelik çalışmalara ilham verici bir katkı sunmaktadır. Taşkın sonucu oluşabilecek can ve mal kayıplarını önlemek ve yağışı kontrol altına alabilmek amaçlı taşkın projelendirme programları ile bölgenin topoğrafik yapısı ve buna bağlı dem haritası, taşkın debisi veya yağış-akış grafileri ile olası taşkın ihtimallerinin hesaplanması için meteorolojiden ve DSİ (Devlet Su İşleri 13. Bölge Müdürlüğü’nden ) alınan veriler istatiksel, sentetik veya deterministik yöntemlerle hesaplanarak belirlenebilmektedir. Bu doğrultuda tehlikeli taşkın bölgeleri belirlenmiştir. Bu çalışmada Antalya ilinin Alanya ilçesinde bulunan Demirtaş-Sedre Çayı’nın MIKE hidrolojik model programı ile modellenmesi taşkın debisinin hesaplanması ve olası taşkın risklerinin tahmin edilmesi üzerine çalışma yapılmıştır. Taşkın riski belirlenen yerlerin olası taşkın yükseklikleri ve taşkın yayılım alanlarının mevcut durumda ki kritik bölgelerin hava fotoğrafları İHA (İnsansız Hava Aracı) kullanılarak çekilmiş ve sonuç kısmında analizi yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarına göre taşkın öncesi afet risklerini öngörmek ve yönetebilmek için önem arz etmektedir.
  • [ X ]
    Öğe
    MIKE Hidrolojik Model Programı ile Alanya İlçesi Oba Çayı Taşkın Bölgesinin Modellenmesi
    (2025) Demirel, Zübeyde; Dikici, Mehmet
    Günümüzde küresel ısınmanın etkisi ile kuraklık ve taşkınlar ciddi bir sorun haline gelmiştir. İklim değişikliği dünyanın var oluşundan itibaren devam eden bir süreç olmasına rağmen, günümüzde insani faaliyetler nedeniyle oldukça hızlı bir değişime sahiptir. İklim değişikliği ile birlikte sıcak hava dalgaları, seller, tayfunlar gibi birçok meteorolojik olay hayatı olumsuz etkilemektedir. İklim değişikliği birçok bölgede yağış rejimlerinin değişmesine neden olmuştur. Yağışların büyük bir kısmının sağanak şeklinde yağmaya başladığı görülmektedir. Sağanak yağışlar sonucunda suların dere yataklarının dışına çıkarak taşkınları meydana getirdiği görülmektedir. Bu sebeple, dere yataklarına ait taşkın yayılım alanlarının önceden belirlenmesi taşkına bağlı zararların azaltılması açısından oldukça önemlidir. Önceden belirlenen taşkın yayılım haritalarına göre dere ve nehir yatakları taşkın anındaki debiyi taşıyacak kapasiteye getirilerek can ve mal kayıplarının yaşanmasının önüne geçilebilmektedir. Taşkın olayının matematiksel olarak modellenmesi için HEC-RAS ve MIKE gibi birçok farklı taşkın modelleme yazılımı kullanılmaktadır. Bu programlar, taşkın hadisesinin analizi ve riskinin tespiti konusunda oldukça yarar sağlamaktadırlar. Bu çalışma, Antalya ilinin Alanya ilçesinde bulunan Oba Çayı'nın taşkın risklerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. DSİ (Devlet Su İşleri) 13. Bölge Müdürlüğü tarafından elde edilen hidrograf verilerinde bulunan tekerrür sürelerine sahip debiler kullanılarak MIKE programı yardımı ile taşkın risk analizi yapılmış ve taşkın dağılımları incelenmiştir. Bu doğrultuda risk potansiyeli yüksek ve taşkın oluşturabilecek sahalar tespit edilmiştir. Yapılan analiz sonuçları, taşkın öncesi afet risklerini öngörmek ve yönetebilmek için önem arz etmektedir.
  • [ X ]
    Öğe
    Rapid identification of flood-prone settlements in the Eastern Mediterranean Basin in Turkey
    (Springer, 2024) Dikici, Mehmet
    Territories and settlements in low plains are at risk of flooding. Therefore, determining the areas at risk of flooding before preparing city plans or country development plans is essential. The number of hydrological models is increasing day by day; on the other hand, the solution of these models requires too many parameters. Long-term measurements are required to perform flood analysis with these models. However, in some regions, data from previous years may not always be available. Therefore, a method that enables the determination of flood-prone areas in a short time based on historical records is proposed in the current study. In the current study, the Eastern Mediterranean basin has an area of 21,682 km2 was examined. Using geographic information system (GIS) and the current population information (growth trend) as well as evaluating the historical process and archival records, 157 flood-prone settlement areas were identified. Different flood scenarios were examined and settlement areas that needed to be further examined by modeling were digitized. We aimed to create a base for basin-based flood modeling and to provide information about flood-prone areas to local administrators for national and local plans.
  • [ X ]
    Öğe
    Tekil kazık ve grup kazıkların oyulmaya karşı taban koruma sistemlerinin nümerik modelleme yöntemiyle İ-incelenmesi
    (Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, 2020) Bal, Kemal; Dikici, Mehmet; Aksel, Murat
    Su içine yapılan taşıyıcı kazıklar ve ayaklar üzerine yapılacak yapılara göre değişiklik göstermektedir. Bu yapıların tasarımı sürecinde, akım ortamı ile etkileşimini doğru tarif edebilmek tasarımın doğruluğu açısında önem taşımaktadır. Yanlış tasarım sonrasında doğru uygulama olsa dahi yapının çevresel koşulların etkisi altındaki durumu doğru ön görülmediğinden yapılarda hasarlar meydana gelmektedir. Yanlış tasarım yapılarak projelendirilmiş kazık taşıyıcı sisteme sahip yapıların hasarı, bilhassa etrafında meydana gelecek oyulma paterni ve oyulma derinliği sebebiyle olasıdır. Yapısal hasarlar önemli ekonomik zararlara neden oldukları gibi ek olarak dolaylı zararlara da neden olurlar. Örneğin ayak yapısının çevresi gerektiği şekilde korunmamış köprülerin yıkılması can kaybı, kamu ve özel mülk hasarları ve trafiğin aksaması gibi dolaylı etkilere de yol açabilir. Yapılan çalışmalarda ağır hasar gören veya yıkılan köprülerinde hasar nedenlerinin çoğu kazık çevresindeki oyulmalardan kaynaklandığı görülmektedir. Su içindeki yapı etrafındaki oyulma mekanizması su yapıları mühendisliğinde önemli bir çalışma alanıdır. Oyulmanın önlenebilmesi için kazık çevresinde ve kazık yakınındaki tabanda akım karakteri iyi bir şekilde anlaşılmalıdır. Bu çalışmada üç farklı kazık sistemi,(tekil, ikili ve üçlü grup) akıntı etkisi altında hesaplamalı akışkanlar dinamiği metodu kullanılarak OpenFOAM çözücüsü yardımıyla incelenmiştir. Yapılan çalışmalarda yapıların çevresindeki taban kayma gerilmesi değerleri hesaplanmış ve koruma yapısı olarak kullanılabilecek taş boyutları hesaplanmıştır.